6/30/2011

Η ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΘΗΝΑ

φωτογραφίες: Νικόλαος Μαγγίνας

Το βράδυ της περασμένης Τρίτης, 28 Ιουνίου, ολοκλήρωσε την πενθήμερη επίσημη επίσκεψή του στην Αθήνα ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, και αναχώρησε για την Κωνσταντινούπολη.
Στο αεροδρόμιο Ελευθέριος Βενιζέλος τον Πατριάρχη κατευόδωσαν: εκ μέρους της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος ο αντιπρόεδρός της Μητροπολίτης Σάμου και Ικαρίας Ευσέβιος, οι Μητροπολίτες Περιστερίου Χρυσόστομος και Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος, ο υφυπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού Γιώργος Νικητιάδης, εκ μέρους της κυβέρνησης, η πρόεδρος των Special Olympics Γιάννα Δεσποτοπούλου και άλλοι υπηρεσιακοί παράγοντες.



ΓΕΥΜΑ ΤΗΣ ΕΝΩΣΕΩΣ ΔΙΚΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΠΡΟΣ ΤΙΜΗΝ ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ

φωτογραφίες: Νικόλαος Μαγγίνας

Την περασμένη Δευτέρα το μεσημέρι, στο πλαίσιο της επισκέψεως του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου στην Αθήνα, η Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων Ελλάδος παρέθεσε γεύμα προς τιμήν του Πατριάρχη.
Στο γεύμα παρακάθισαν, επίσης, ο Μητροπολίτης Σάμου και Ικαρίας Ευσέβιος, αντιπρόεδρος της Δ.Ι.Σ. της Εκκλησίας της Ελλάδος, ο Υπουργός Δικαιοσύνης Μιλτιάδης Παπαϊωάννου, ο αναπληρωτής Υπουργός Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής Νίκος Σηφουνάκης, ανώτατοι δικαστές και εισαγγελείς.
Κατά τη διάρκεια του γεύματος αντηλλάγησαν οι δέουσες προσφωνήσεις και αντιφωνήσεις.




Ο ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΒΡΑΒΕΥΤΗΚΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ


Ρεπορτάζ - φωτογραφίες: Νικόλαος Μαγγίνας

Με το βραβείο «Βύρων Αντύπας» τιμήθηκε από την Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, σε ειδική τελετή που πραγματοποιήθηκε το βράδυ της περασμένης Τρίτης στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών. Η Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης (ΕΕΠΦ) απένειμε την ύψιστη αυτή τιμητική διάκρισή της στον Προκαθήμενο της Ορθοδοξίας σε αναγνώριση της διαρκούς, αποτελεσματικής και ανιδιοτελούς προσφοράς του στον αγώνα για την ευαισθητοποίηση της παγκόσμιας κοινής γνώμης και των Κρατών στην κατεύθυνση προστασίας του Φυσικού Περιβάλλοντος και συνολικά της Κτίσης. Αξίζει να σημειωθεί ότι η ΕΕΠΦ ιδρύθηκε πριν 60 χρόνια, γεγονός που την καθιστά την παλαιότερη ελληνική οργάνωση που ασχολείται με ζητήματα προστασίας της φύσης.
Δύο παιδιά διάβασαν ένα ποίημα καλώντας όλους τους μεγάλους να σώσουν τον πλανήτη σταματώντας κάθε καταστροφική δραστηριότητα.
Ακολούθως ο Πρόεδρος της ΕΕΠΦ παρέδωσε στον Οικουμενικό Πατριάρχη τη τιμητική διάκριση.
Καταχειροκροτούμενος ο Οικουμενικός Πατριάρχης απευθύνθηκε στο πολυπληθές κοινό.
Την όλη εκδήλωση παρακολούθησαν ο Μητροπολίτης Σάμου Ευσέβιος, Αντιπρόεδρος της Δ.Ι.Σ., οι Μητροπολίτες Περγάμου Ιωάννης, Ακαδημαϊκός και Ίμβρου και Τενέδου Κύριλλος, ο Αρχιεπίσκοπος των εν Αθήναις Καθολικών Νικόλαος, ο έξαρχος του Παναγίου Τάφου Αρχιμ. Δαμιανός Πάνου, ο ιερέας της εν Αθήναις Αγγλικανικής Εκκλησίας του Αγίου Παύλου, ο αναπληρωτής υπουργός Περιβάλλοντος Νίκος Σηφουνάκης, ο Πρέσβης της Τουρκίας στην Αθήνα, Άρχοντες του Οικουμενικού Πατριαρχείου, εκπρόσωποι περιβαλλοντικών οργανώσεων και πλήθος κόσμου.
Ακολουθούν οι ομιλίες της βραδιάς και αυτή του Οικουμενικού Πατριάρχη.



Του Νίκου Πέτρου
Προέδρου Δ.Σ. Ελληνικής Εταιρίας Προστασίας της Φύσης

Είναι σπουδαία στιγμή για την Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης να γιορτάζει τα 60 της χρόνια βραβεύοντας εσάς, Παναγιότατε, που χρόνια τώρα αγωνίζεστε για το περιβάλλον, η προστασία του οποίου αποτελεί, και για εμάς, πρώτιστο καθήκον.
Η Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης γεννήθηκε στις 11 Απριλίου του 1951, σε μια εποχή κατά την οποία η αναγκαιότητα να προστατευτεί η φύση ήταν αδιανόητη, ακόμη και ως ιδέα, στους περισσότερους. Εμπνευστής της ήταν ο Ιάκωβος Σαντοριναίος και οι περισσότεροι από τους 50 πρωτοπόρους που την ίδρυσαν ήταν προσωπικότητες των γραμμάτων και των επιστημών.
Σήμερα έχουμε τη μεγάλη χαρά να βρίσκονται μαζί μας οι σύζυγοι τριών από τα ιδρυτικά μέλη της Εταιρίας, οι κυρίες, Μιλένα Αντίπα, Αλίκη Δέφνερ και Κατερίνα Σαντοριναίου.
Στα 60 χρόνια της ιστορίας της, η Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης παλεύει αδιάλειπτα, χωρίς ακραίες θέσεις, για τα περιβαλλοντικά προβλήματα της χώρας μας.
Κατά τις τη δεκαετίες 1960, 1970 και 1980 η Εταιρία πρωτοστάτησε στις προσπάθειες για τη δημιουργία Εθνικών Δρυμών και Προστατευόμενων Περιοχών, για τη διεθνή παρουσία της χώρας στα οικολογικά fora, για τη βελτίωση της ελληνικής περιβαλλοντικής νομοθεσίας και για τη διάσωση εμβληματικών ειδών όπως ο κρητικός αίγαγρος, η μεσογειακή φώκια και η θαλάσσια χελώνα καρέτα, ειδών που σήμερα προστατεύονται αποτελεσματικά. Ο Βύρων Αντίπας, επί 35 χρόνια Γενικός Γραμματέας και ψυχή της Εταιρίας, συχνά εκπροσωπούσε τη χώρα στο εξωτερικό, όπως συνέβη και το 1971, όταν υπέγραψε, ως εκπρόσωπος της Ελλάδας, τη γνωστή σε όλους πλέον Σύμβαση για την προστασία των υγροτόπων, στο Ραμσάρ του Ιράν.
Αυτά τα χρόνια, η Εταιρία ήταν, επίσης, το φυτώριο που εμφύσησε την αγάπη και το όραμα για τη φύση σε νέους επιστήμονες που ίδρυσαν μεταγενέστερες περιβαλλοντικές οργανώσεις, επικεντρωμένες στη μελέτη και την προστασία συγκεκριμένων ειδών του φυσικού πλούτου της χώρας μας.
Τα τελευταία χρόνια, οι περιβαλλοντικές παρεμβάσεις της ΕΕΠΦ απευθύνονται στις τοπικές κοινωνίες, προσπαθώντας να τις στηρίξουν και να τις εμπλέξουν στη ορθή διαχείριση των περιοχών τους. Τέτοια προγράμματα ήταν η οικοτουριστική ανάπτυξη στη λιμνοθάλασσα Κωνστάντιο του Αμβρακικού, σε συνεργασία με την Ιερά Μονή Προφήτη Ηλία της Πρέβεζας, η συντήρηση μονοπατιών στο μέσο ρου του Άραχθου, και οι συνεχιζόμενες δράσεις σε δυο περιοχές στα καμένα της Πελοποννήσου: στο δασικό κτήμα Αραχαμίτας στην Αρκαδία και στο δρυοδάσος της Φολόης. Μετά τη συμμετοχή μας στο πρόγραμμα LIFE για το Νέστο, προωθούμε τώρα μια μεγάλη δράση για τη συνέχιση της προστασίας και την οικοτουριστική ανάπτυξη στα Στενά του Νέστου.
Τις δύο τελευταίες δεκαετίες η Εταιρία δίνει κυρίαρχο ρόλο στην ευαισθητοποίηση του κοινού. Για όσους δεν το γνωρίζουν, η Εταιρία μας χειρίζεται στην Ελλάδα, από το 1992, τις Γαλάζιες Σημαίες, το πιο γνωστό ίσως διεθνές πρόγραμμα περιβαλλοντικής διαχείρισης Με 396 Γαλάζιες Σημαίες, η Ελλάδα έρχεται, και φέτος, δεύτερη σε καθαρές ακτές, ανάμεσα σε 42 χώρες. Εδώ και τρία χρόνια, η Εταιρία συντονίζει επίσης το Πράσινο Κλειδί, ένα αντίστοιχο πρόγραμμα για τουριστικές επιχειρήσεις με περιβαλλοντική διαχείριση, στο οποίο συμμετέχουν φέτος 108 ξενοδοχεία.
Το μεγαλύτερο όμως βάρος πέφτει στην περιβαλλοντική εκπαίδευση, γιατί πιστεύουμε ότι οι τα παιδιά και οι νέοι είναι αυτοί που μπορούν να φέρουν το καλύτερο αύριο για τη φύση στη χώρα μας. Στα τρία διεθνή και δύο εθνικά δίκτυά μας συμμετέχουν 1.600 σχολεία, με χιλιάδες εκπαιδευτικούς και μαθητές, σε όλη τη χώρα.
Δυστυχώς, 60 χρόνια μετά, παρά τα θετικά βήματα, τα περιβαλλοντικά προβλήματα στη χώρα μας παραμένουν έντονα.
Σημαντικές περιοχές και οικότοποι εξακολουθούν να υποβαθμίζονται και πολλά είδη βρίσκονται στο όριο της εξαφάνισης. Παράδειγμα: η δραματική μείωση των αλιευμάτων.
Υπάρχουν ακόμα μεγάλα κενά στην προστασία. Παράδειγμα: το 70% των περιοχών του δικτύου Natura 2000 δεν προστατεύονται από νομοθετικές ρυθμίσεις.
Η περιβαλλοντική νομοθεσία εφαρμόζεται πλημμελώς και οι ελεγκτικοί μηχανισμοί είναι ανεπαρκείς. Παράδειγμα: Η συνεχιζόμενη εκτός σχεδίου δόμηση και οι 35 καταδίκες της Ελλάδας από το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων για περιβαλλοντικά θέματα, όπως η νεκρή Κορώνεια και η διαχείριση των απορριμάτων και τοξικών αποβλήτων, θέματα τα οποία ακόμα δεν έχουν επιλυθεί.
Εξακολουθεί η αλόγιστη χρήση των φυσικών πόρων. Ιδιαίτερα υπό τις παρούσες συνθήκες της οικονομικής κρίσης υπάρχει ο φόβος, η επιβεβλημένη αξιοποίηση των υδάτων, του ανέμου και του ήλιου, να έχει σοβαρές επιπτώσεις αν δεν υλοποιηθεί με ορθολογικό τρόπο και σαφείς όρους.
Τέλος, η ενημέρωση του κοινού παραμένει ελλιπής. Παράδειγμα: Η εσφαλμένη άποψη μεγάλης μερίδας των πολιτών, αλλά και των πολιτικών, όπως φάνηκε κατά τις πρόσφατες συζητήσεις στη Βουλή, ότι το δίκτυο Natura 2000 αποκλείει τις ανθρώπινες δραστηριότητες από τη φύση. Αντίθετα η ευρωπαϊκή φιλοσοφία της προστασίας, που συμπίπτει και με την άποψη του Παναγιότατου, θέλει τον άνθρωπο αναπόσπαστο κομμάτι της φύσης, της «Κτίσης», αρκεί να τη διαχειρίζεται σωστά.
Σήμερα έχουμε την ύψιστη τιμή να απονείμουμε το βραβείο Αντίπα στον Οικουμενικό Πατριάρχη, τον πνευματικό ηγέτη παγκόσμιας ακτινοβολίας του οποίου οι πρωτοβουλίες για το περιβάλλον αγκαλιάζουν, εδώ και είκοσι χρόνια, όλο τον πλανήτη. Πρωτοβουλίες για τις οποίες δικαίως αποκαλείται ο «Πράσινος Πατριάρχης».
Στην ομιλία του για την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος, το 2009, ο Παναγιότατος, μιλώντας για τη διαφύλαξη των φυσικών πόρων, υπογράμμισε ότι «… είναι σημαντική και η ευθύνη εκάστου ατόμου, τόσον εις τήν προσωπικήν του ζωήν, όσον καί εις τόν ρόλον του ως ενεργού πολίτου ...»
Σε αυτή τη διπλή ευθύνη, την ατομική και συλλογική, προσπαθούμε να ανταποκριθούμε όλοι εμείς στην Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης. Ευθύνη που σήμερα είναι πολύ μεγαλύτερη, τόσο γιατί τα προβλήματα έχουν αυξηθεί και επιδεινωθεί, όσο και επειδή η οικονομική κρίση της χώρας απειλεί να θέσει το περιβάλλον στο περιθώριο.
Και, όπως είχε πει ο Ιάκωβος Σαντοριναίος πριν από 60 χρόνια, κλείνοντας την ομιλία του στην ιδρυτική Σύσκεψη της Εταιρίας, για να προστατεύσουμε την Ελληνική Φύση θα χρειαστεί όλη μας η αφοσίωση, η αγάπη και η πίστη.


Του Νίκου Σηφουνάκη
Αναπληρωτή Υπουργού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής
Χαιρετισμός στην τελετή βράβευσης του Οικουμενικού Πατριάρχη από την Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης


Παναγιώτατε,
Αξιότιμοι εκπρόσωποι της ελληνικής Πολιτείας
Αξιότιμε Πρόεδρε του Δ.Σ. της Ελληνικής Εταιρίας Προστασίας της Φύσης
Φίλες και φίλοι
Είναι ιδιαίτερη τιμή για τους πολίτες αυτής της χώρας και όλους εμάς να έχουμε σήμερα κοντά μας έναν πνευματικό ηγέτη, στο πρόσωπο του οποίου 300 και πλέον εκατομμύρια ορθοδόξων πιστών αναγνωρίζουν το θείο μήνυμα της Αγάπης και την πανανθρώπινη αξία της Ειρήνης. Έναν θρησκευτικό ηγέτη με σκέψη καινοτόμο και λόγο σύγχρονο, υπερασπιστή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της θρησκευτικής ελευθερίας και της ελευθερίας της συνείδησης.
Παναγιώτατε,
Στη μακραίωνη πορεία της χριστιανικής Εκκλησίας, είστε ο πρώτος Πατριάρχης που ανέλαβε να συμφιλιώσει δύο ιστορικά ανταγωνιστικούς κόσμους, την Πίστη και την Επιστήμη, στο όνομα ενός υπέρτατου σκοπού: τη διαφύλαξη του φυσικού περιβάλλοντος έξω από το οποίο η ανθρώπινη ύπαρξη είναι αδύνατη. Προς τούτο, φέρατε σε επικοινωνία και ευλογήσατε τη συνεργασία εκατοντάδων επιστημόνων και θρησκευτικών ηγετών πολλών και διαφορετικών δογμάτων θέτοντας, κάθε χρόνο, συγκεκριμένο πλαίσιο εργασιών με σαφή και εξωστρεφή προσανατολισμό: την καλλιέργεια οικολογικής συνείδησης στους νέους ανθρώπους, την ενεργό συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών στην προστασία του περιβάλλοντος στο οποίο ζουν, την ενίσχυση της συνεργασίας των κρατών για τη διαφύλαξη των φυσικών πόρων που η γεωγραφία τούς επιφύλαξε να μοιραστούν. Στο μήνυμά Σας, κάθε πολίτης που σήμερα δοκιμάζεται από την οικονομική δυσκολία μπορεί να διακρίνει την ελπίδα ότι ένας άλλος Κόσμος είναι δυνατός, ένας Κόσμος που η βάση του δεν θα είναι οι αγορές και το ανεξέλεγκτο οικονομικό κέρδος, αλλά μια οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη που θα είναι συμβατή με τη Φύση και, συνάμα, θα περιορίζει τη Φτώχεια.
Το βραβείο «Βύρων Αντίπας» που σας απονέμεται σήμερα είναι η ελάχιστη αναγνώριση αυτής της προσφοράς Σας. Σας είμαστε ευγνώμονες για την ακούραστη προσπάθειά Σας να μας αφυπνίσετε, να μας εμπνεύσετε και να μας παρακινήσετε να εργαστούμε για τη διαφύλαξη του πλανήτη.
Στους διοργανωτές της αποψινής εκδήλωσης θα ήθελα να απευθύνω τα θερμά μου συγχαρητήρια για τα 60 χρόνια της αδιάλειπτης οικολογικής τους δράσης. Δημιουργήσατε την πρώτη περιβαλλοντική, μη κυβερνητική οργάνωση στην Ελλάδα, σε μια εποχή που ακόμα και η καταχώρηση της έννοιας της «οικολογίας» στα λεξικά ήταν ελλιπής. Ουδέποτε εγκαταλείψατε το έργο σας και είχατε τη χαρά να δείτε να μεγαλώνει η οικογένεια των περιβαλλοντικά ευαισθητοποιημένων ανθρώπων τόσο στη χώρα μας όσο και διεθνώς. Για εμένα προσωπικά, ήταν μεγάλη τιμή να παρευρεθώ και να χαιρετήσω της εκδήλωσή σας. Σας ευχαριστώ.

Χαιρετισμός Δημάρχου Αθηναίων Γιώργου Καμίνη
στην εκδήλωση της «ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΙΑΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ»
για την βράβευση του Οικουμενικού Πατριάρχη

Κυρίες και κύριοι,
Θεωρώ ιδιαίτερα τιμητική για μένα την πρόσκληση που δέχθηκα από την Ελληνική Εταιρεία Προστασίας της Φύσης να μιλήσω στην τελετή βράβευσης του Οικουμενικού Πατριάρχη κ. κ. Βαρθολομαίου «για τις κεφαλαιώδους σημασίας και διεθνούς εμβέλειας οικολογικές πρωτοβουλίες του». Τιμητική, για δύο λόγους:
Ο πρώτος, αφορά τον ίδιο τον οικοδεσπότη της τελετής. Η Ελληνική Εταιρεία Προστασίας της Φύσης είναι η παλαιότερη οικολογική οργάνωση εθνικής εμβέλειας στην Ελλάδα. Και ο Βύρων Αντίπας, το όνομα του οποίου φέρει το βραβείο που απόψε θα απονείμουμε, υπήρξε ένας από τους πρωτοπόρους του οικολογικού κινήματος, όταν ακόμη ο στοχασμός και η δράση για το περιβάλλον αποτελούσε στη χώρα μας δραστηριότητα εν πολλοίς ακατανόητη, ενδεχομένως εξεζητημένη και, πάντως, μοναχική.
Πίστευα πάντα ότι είναι η μακρόχρονη, σταθερή, επίμονη και επίπονη προσπάθεια, που μπορεί να αλλάξει τη ζωή των ανθρώπων προς το καλύτερο. Και έτρεφα ειλικρινή σεβασμό προς εκείνους, που αναλαμβάνουν τέτοιες προσπάθειες. Που διαθέτουν επιπλέον την ευαισθησία, τη γνώση και το διανοητικό θάρρος, όχι μόνο να αναζητούν νέες απαντήσεις, αλλά, κυρίως, να διατυπώνουν νέα ερωτήματα. Να περιγράφουν προβλήματα, που δεν έχουν γίνει ακόμη ορατά από τους πολλούς, και να εργάζονται με αφοσίωση για να περιγράψουν και τις λύσεις τους. Εκείνους, δηλαδή, που ανοίγουν νέους δρόμους, περπατώντας τους οι ίδιοι.
Ο δεύτερος λόγος αφορά, ασφαλώς, το τιμώμενο πρόσωπο της αποψινής τελετής. Ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ. κ. Βαρθολομαίος δεν φέρει, απλώς, το κύρος του πατριαρχικού θρόνου. Έχει προσδώσει κύρος σ’ αυτόν, με το έργο του. Έργο που έχει εκτιμηθεί και τιμηθεί διεθνώς, πέρα από τα στενά όρια που θέτουν οι εθνικές και φυλετικές διαφορές, οι ιδεολογικές και πολιτικές αντιθέσεις, οι θρησκευτικές πεποιθήσεις. Διότι είναι έργο πρωτότυπο και τολμηρό. Δεν ήταν καθόλου αυτονόητο ότι ο θεσμός του οποίου ηγείται, θα απέδιδε τη σημασία που απέδωσε στη σχέση του ανθρώπου με τη φύση, ότι θα ανελάμβανε αυτές τις πρωτοβουλίες που ανέλαβε, χωρίς τη δική του έμπνευση και συμβολή. Ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ. κ. Βαρθολομαίος ανήκει ασφαλώς σε εκείνους που ανοίγουν νέους δρόμους, περπατώντας τους οι ίδιοι.
Τι εννοώ, συγκεκριμένα, αναφερόμενος σε «νέους δρόμους»;
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης αντιμετωπίζει την κρίση του περιβάλλοντος ως πρόβλημα οικουμενικό. Οικουμενικό, όχι μόνον ως προς τις συνέπειες που ήδη έχει για το παρόν και το μέλλον ανθρώπων και κοινωνιών, αλλά και ως προς την ανάγκη και τους τρόπους αντιμετώπισής του. Όπως με δραματική λιτότητα υπενθύμισε κάποτε, ζούμε όλοι «εν αναμονή του ολέθρου».
Επομένως, οφείλουμε όλοι να αναγνωρίσουμε την βοή των επερχομένων, να αναλάβουμε την προσωπική του, ο καθένας μας, ευθύνη και να δράσουμε μαζί. Ο ίδιος, έθεσε την κρίση του περιβάλλοντος στην ατζέντα του διαθρησκειακού διαλόγου και αναδέχθηκε την πρόκληση ενός ανοικτού και απροκατάληπτου διαλόγου με τον κόσμο της επιστήμης και της κοινωνικής δράσης. Με τους ειδικούς επιστήμονες, τους ακαδημαϊκούς και ερευνητές, και με τις δραστήριες οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, που μετέχουν ενεργά στις μεγάλες πρωτοβουλίες του.
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης αντιμετωπίζει, περαιτέρω, την κρίση του περιβάλλοντος ως κρίση στις σχέσεις του ανθρώπου με τη φύση, με τον ευρύτερο Κόσμο, με την «Κτίση», ως οργανικό μέρος της οποίας βλέπει τον ίδιο τον άνθρωπο. Και αυτό, στη σκέψη του, είναι πρόβλημα ηθικό, αλλά και πρόβλημα πολιτικό. Η κρίση του περιβάλλοντος εκφράζει ένα μεγάλο έλλειμμα δικαιοσύνης -στη σχέση του ανθρώπου με το περιβάλλον, αλλά και στη σχέση του ανθρώπου με τον άλλον άνθρωπο. Συνδέεται με την αποτυχία ενός συγκεκριμένου οικονομικού συστήματος, που ιδιαίτερα σήμερα, σε συνθήκες γενικευμένης κρίσης, «πλήττει τους πλέον πτωχούς, οι οποίοι ευρίσκονται πολύ μακράν των συναλλαγών των μεγάλων επιχειρήσεων», όπως πρόσφατα είχε την ευκαιρία να επισημάνει.
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης αντιμετωπίζει, εν τέλει, την κρίση του περιβάλλοντος ως την κρίση ενός αναπτυξιακού προτύπου. Κρίση ενός ολόκληρου πολιτισμού, που αποδεικνύει την παρακμή και την αποτυχία του στα κατεστραμμένα δάση του Αμαζονίου, στη ρύπανση της Μαύρης Θάλασσας, στους πάγους της Αρκτικής που λιώνουν, στο πυρηνικό ατύχημα της Φουκουσίμα. Είναι ένας πολιτισμός «ατομικιστικός, αλαζονικός, της ποσότητος και των αριθμών», που οφείλουμε να αντικαταστήσουμε με έναν άλλον, «πολιτισμό μετοχικό, τού εμείς αντί τού εγώ, του μέτρου και της ευθύνης, που εμπερικλείει και την αλληλεγγύη με την φύσιν».
Σ’ αυτή την προσπάθεια μάς καλεί, με το λόγο και την πράξη του, ο Οικουμενικός Πατριάρχης. Και υποδεικνύει την ανάγκη ενός νέου ήθους, μιας νέας σχέσης του ανθρώπου με τη φύση, του ανθρώπου με τον άνθρωπο, του ανθρώπου με τον εαυτό του.
Γι’ αυτό μίλησα για «νέους δρόμους»: Ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ. κ. Βαρθολομαίος δεν συνέβαλε μόνο σε μια νέα θεώρηση του ρόλου της Ορθόδοξης Ανατολικής Εκκλησίας στον σύγχρονο κόσμο, απέναντι στα πιο ουσιαστικά, κρίσιμα και επείγοντα προβλήματα που αυτός αντιμετωπίζει. Συνέβαλε, εξίσου, σε μια νέα θεώρηση των σχέσεών της με την κοινωνία. Η ολιστική προσέγγιση της σχέσης του ανθρώπου με τη φύση που εισηγείται, αποτελεί αναντικατάστατη συμβολή στη διαμόρφωση ενός κοινού, αλλά και προωθημένου τόπου, όπου μπορούν να συναντώνται, να διαλέγονται και να συμπράττουν πρόσωπα και συλλογικότητες με διαφορετική προέλευση, διαφορετική διαδρομή, διαφορετική ενδεχομένως κοσμοαντίληψη, αλλά με κοινή την αγωνία για το παρόν και το μέλλον του ανθρώπου και του πλανήτη. Και ίσως αυτό να αποτελεί τη μέγιστη προσφορά τού οικολογικού του έργου.
Συμμεριζόμαστε κι εμείς αυτή την αγωνία, σ’ αυτή τη μεγάλη πόλη μιας μικρής χώρας με μεγάλα προβλήματα. Πολύ περισσότερο που, τώρα, οφείλουμε να καλύψουμε και τα ελλείμματα του παρελθόντος, να ανατάξουμε τις αναπηρίες του, να κερδίσουμε τον χαμένο χρόνο.
Η Αθήνα, πάντως, δεν μπορεί να είναι η μεγαλούπολη με τη μικρότερη αναλογία πρασίνου ανά κάτοικο, που καταναλώνει την πιο βρώμικη κιλοβατώρα στην Ευρώπη, που δεν ξέρει τι να κάνει τα απορρίμματά της. Πρέπει κι αυτή να αναλάβει τις ευθύνες της στην κοινή υπόθεση της αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής. Άλλωστε, βιώνει ήδη οδυνηρά τις συνέπειές της, με συχνά επεισόδια ακραίων καιρικών φαινομένων.
Έχουμε πλήρη συνείδηση των ευθυνών που αναλάβαμε πριν από 6 μήνες. Και καταβάλλουμε σοβαρές προσπάθειες, έστω και αν τα αποτελέσματα είναι ακόμη πενιχρά. Γνωρίζουμε ότι η ανάπτυξη της πόλης μας θα είναι περιβαλλοντικά βιώσιμη ή δεν θα υπάρξει ποτέ. Και εργαζόμαστε γι’ αυτήν. Για μια πόλη, που θα διαχειρίζεται με σύνεση τους φυσικούς και ενεργειακούς της πόρους, και θα διαθέτει δίκαια τα δημόσια αγαθά της.
Η κρίση, άλλωστε, είναι ταυτόχρονα οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική. Και μόνον έτσι μπορεί να αντιμετωπισθεί.

Ομιλία του Γρηγόρη Τσάλτα, Προέδρου Τμήματος Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σχέσεων του Παντείου Πανεπιστημίου, για το διεθνές περιβαλλοντικό έργο του Παναγιωτάτου

Κυρίες και Κύριοι,
Αποτελεί σήμερα εξαιρετική τιμή για μένα να προσφωνώ τον Παναγιώτατο Οικουμενικό Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίο. Με τον Παναγιώτατο με συνδέει αμοιβαία εκτίμηση και αλληλοσεβασμός καθώς έχουμε αναπτύξει μια ιδιαίτερη συνεργασία στον τομέα του Περιβάλλοντος και της Αειφόρου Ανάπτυξης εδώ και πολλά χρόνια. Ξεχωρίζω την παρέμβαση του στο διεθνές συνέδριο που είχε διοργανώσει το ΕΚΕΠΕΚ του οποίου προΐσταμαι σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Κέντρο Δελφών το 2005, αλλά και σε πολλές άλλες εκδηλώσεις μας, στην έδρα του Σεβασμιωτάτου Ελασσόνος πριν δύο χρόνια, αλλά και στην Κωνσταντινούπολη πέρισυ στο πλαίσιο του συνεδρίου της Αιγαίου Πολιτείας.
Η αναφορά στη συνδρομή του Παναγιωτάτου απαιτεί σίγουρα κάτι παραπάνω από μια δεκάλεπτη παρέμβαση και τολμώ να πω ότι θα μπορούσε να αποτελέσει ακόμη και θέμα διεθνούς συνεδρίου. Εκτός από το προσωνύμιο Πράσινος Πατριάρχης, το οποίο έχετε ακούσει πολλές φορές σήμερα, ο Παναγιώτατος υπηρετώντας ταπεινά τον Οικουμενικό ρόλο του Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως έχει αναδείξει μια σειρά από μεγάλα παγκόσμια περιβαλλοντικά ζητήματα. Ξεχωρίζω αρχικά, την Κοινή Διακήρυξη που συνυπέγραψε με τον Πάπα Ιωάννη Παύλο Β΄ τον Ιούνιο του 2002, στην αυγή της τρίτης χιλιετίας και ενώ σε επίπεδο ΟΗΕ μόλις είχαν υιοθετηθεί οι Αναπτυξιακοί Στόχοι της Χιλιετίας και την ίδια ακριβώς περίοδο ελάμβανε χώρα η Συνδιάσκεψη του ΟΗΕ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη στο Γιοχάνεσμπουργκ. Αντιλαμβανόμενοι πλήρως το πνεύμα των καιρών οι δύο ηγέτες της χριστιανοσύνης, πολύ πριν το αντιληφθούμε εμείς οι υπόλοιποι, αναφέρονται και στην παγκόσμια ηθική και κοινωνική κρίση. Παραθέτω το σχετικό απόσπασμα:
Το πρόβλημα δεν είναι απλώς οικονομικό και τεχνολογικό· είναι ηθικό και πνευματικό. Η λύση σε οικονομικό και τεχνολογικό επίπεδο μπορεί να βρεθεί μόνον αν υποστούμε, με τον πιο ριζικό τρόπο, μια εσωτερική μεταβολή, που μπορεί να οδηγήσει σε αλλαγή του τρόπου ζωής μας και των μη αειφόρων προτύπων κατανάλωσης και παραγωγής. Μια γνήσια μεταστροφή εν Χριστώ θα μας δώσει τη δυνατότητα να αλλάξουμε τον τρόπο που σκεφτόμαστε και ενεργούμε.
Επίσης, από το 1995 και έπειτα διοργανώνεται υπό την αιγίδα του Παναγιωτάτου το Συμπόσιο για τη Θρησκεία, την Επιστήμη και το Περιβάλλον. Σταχυολογώ τις θεματικές που ήδη έχουν εξεταστεί: Αποκάλυψη και Περιβάλλον με αφορμή τα 1900 χρόνια από την Αποκάλυψη του Ιωάννη το 1995, η Μαύρη Θάλασσα σε κρίση το 1997, το 1999 για το Δούναβη ως ενός ποταμού ζωής, το 2002 για την Αδριατική μια Θάλασσα σε κίνδυνο, το 2003 για τη Βαλτική. Από το 6ο Συμπόσιο το 2006 ξεκινάει ένας νέος κύκλος για τις περιβαλλοντικές δραστηριότητες του Παναγιωτάτου με πρωτοβουλίες των οποίων η απήχηση αποκτά παγκόσμιο χαρακτήρα, αρχής γενομένης με την επίσκεψη στον Αμαζόνιο. Στο συγκεκριμένο συμπόσιο οι συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να πλεύσουν στη λεκάνη του Αμαζονίου και μέσα από τη διοργάνωση συζητήσεων, παραπάνω από 200 επιστήμονες, κυβερνητικοί αξιωματούχοι, θρησκευτικοί ηγέτες να προβληματιστούν γύρω από μια σειρά ζητημάτων τα οποία έχουν να κάνουν με την αποψίλωση των δασών, την απώλεια της βιοποικιλότητας, την εισαγωγή γενετικά μεταλλαγμένων οργανισμών στο οικοσύστημα του Αμαζονίου, καθώς επίσης και με τα δικαιώματα των αυτοχθόνων πληθυσμών. Την επόμενη χρονιά, το 2007, το επόμενο συμπόσιο διοργανώθηκε στην Αρκτική. Σε αυτό το σημείο επιτρέψτε μου να σημειώσω ότι το 2007 είναι έτος σταθμός στην εξέλιξη της διεθνούς πολιτικής για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής καθώς σύσσωμη η διεθνής κοινότητα κινητοποιείται, αρχής γενομένης από τον ίδιο το Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ, το Συμβούλιο Ασφαλείας, τους περιφερειακούς διακρατικούς οργανισμούς, αλλά και τις διεθνείς επιστημονικές ενώσεις. Έτσι, λοιπόν, η επίσκεψη στην Αρκτική κινείται ακριβώς σε αυτό το πλαίσιο, δηλαδή την ανάδειξη της πιο άμεσης επίπτωσης της κλιματικής αλλαγής που αφορά στην τήξη των αιώνιων πάγων αλλά και στις επίσης άμεσες συνέπειες στη ζωή των αυτοχθόνων του Αρκτικού Κύκλου. Το 2009 το επόμενο συμπόσιο διοργανώθηκε στον Μισισιπή, ένα υδάτινο οικοσύστημα αρκετά επιβαρυμένο, ιδίως μετά τις επιπτώσεις του τυφώνα Κατρίνα, αλλά ιδιαίτερα σημαντικό για την οικολογική ισορροπία της Βορείου Αμερικής. Κοινή συνισταμένη όλων των προαναφερθεισών δράσεων του Παναγιωτάτου είναι το υδάτινο στοιχείο. Και είναι απολύτως λογικό αφού το υδάτινο στοιχείο αποτελεί το 70% της κάλυψης του πλανήτη μας και είναι ουσιαστικά ο εγγυητής της ανθρώπινης ύπαρξης, αλλά και το κυρίαρχο στοιχείο της θεικής του εμβάπτισης.
Έτσι, η διεθνής κοινότητα, ήδη από το 1982, με την υιοθέτηση της Νέας Σύμβασης για το Δίκαιο της Θάλασσας αναγνώρισε, και σε κανονιστικό επίπεδο πλέον, την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος σε 11 τμήματα και 45 άρθρα του ΧΙΙ Μέρους της, ενσωματώνοντας, έτσι, τις βασικές αρχές του δικαίου του περιβάλλοντος (την αρχή της πρόληψης, της ενημέρωσης και πληροφόρησης, της ευθύνης και της αποζημίωσης) στην παγκόσμια προσπάθεια για την καταπολέμηση της θαλάσσιας ρύπανσης σε όλες τις μορφές της (δηλαδή από χερσαίες πηγές, από πλοία, από δραστηριότητες στην υφαλοκρηπίδα και από άλλες δραστηριότητες στο θαλάσσιο χώρο). Ως εκ τούτου, οι προσπάθειες του Παναγιωτάτου βρίσκονται στον πυρήνα της διεθνούς πολιτικής για την προστασία του περιβάλλοντος και προάγουν αναμφίβολα τη διεθνή διαδικασία για την ισόρροπη ή βιώσιμη ανάπτυξη μεταξύ ανεπτυγμένου Βορά και αναπτυσσόμενου Νότου, ακολουθώντας πιστά την τέταρτη γενική αρχή που προκύπτει από τη Διακήρυξη του Ρίο για το Περιβάλλον και την Ανάπτυξη και η οποία αφορά στην έντονη αλληλεξάρτηση του συνόλου των παραγόντων που επιδρούν στην ανθρώπινη ολοκλήρωση στη Γη, μέσω της εδραίωσης της παγκόσμιας ειρήνης, η οποία ταυτίζεται με την ανάπτυξη και την περιβαλλοντική προστασία.
Σε αυτό το σημείο επιτρέψτε μου να αναφερθώ σύντομα στην Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης η οποία διοργανώνει τη σημερινή εκδήλωση προς τιμήν του Παναγιωτάτου. Δεν θα κάνω ιδιαίτερη αναφορά στην 60χρονη ιστορία της την οποία κάλυψε αναλυτικά προηγουμένως ο κ. Πέτρου ούτε στο πραγματικά σημαντικό εκπαιδευτικό της έργο στο οποίο θα αναφερθεί αργότερα η αγαπητή κα. Νικηφοράκη. Το σημαντικότερο στοιχείο που θα ήθελα να τονίσω είναι ότι στην ουσία η ΕΕΠΦ αποτελεί την πρώτη και τη μόνη καθαρά ελληνική ΜηΚΟ με μακροχρόνια παρουσία στα περιβαλλοντικά πράγματα. Η συσσωρευμένη εμπειρία μέσα από την προώθηση της προστασίας του περιβάλλοντος εδώ και 60 χρόνια και η τριβή της οργάνωσης με το θεσμικό και κανονιστικό πλαίσιο της εγχώριας πραγματικότητας, αποτελούν τα σημαντικά πλεονεκτήματα της ΕΕΠΦ σε σχέση με άλλες περιβαλλοντικές ΜηΚΟ που αποτελούν παραρτήματα των αντίστοιχων διεθνών.
Παναγιώτατε, κυρίες και κύριοι
Σε ένα περίπου χρόνο από σήμερα στις 4 Ιουνίου του 2012 θα διοργανωθεί στο Ρίο η Παγκόσμια Συνδιάσκεψη για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη ή αλλιώς το Ρίο+20. Τα μάτια όλου του πλανήτη θα είναι στραμμένα εκείνες της ημέρες στις διαπραγματεύσεις των ηγετών της διεθνούς κοινότητας, με την προσδοκία να μην διαψευστούν οι ελπίδες όλων μας για την υιοθέτηση πολιτικών που προάγουν τη βιώσιμη ανάπτυξη, τον εκδημοκρατισμό των διεθνών σχέσεων, το κλείσιμο της ψαλίδας μεταξύ Βορά – Νότου. Η πρόσφατη παγκόσμια οικονομική κρίση και η γενικότερη οπισθοδρόμηση σε πεδία όπως η διεθνής κλιματική πολιτική δεν αφήνουν χώρο για αισιοδοξία. Κλείνοντας, θα ήθελα να αναφέρω ότι η προστασία του περιβάλλοντος είναι ένας τομέας ο οποίος για να αποδώσει καρπούς απαιτεί τη συμμετοχή όλων μας στη διαβούλευση των κατάλληλων πολιτικών, τη συναίνεση όλων μας για την αποτελεσματική λήψη των κατάλληλων αποφάσεων και τέλος τη συνεργασία όλων μας για την αποδοτική υλοποίησή τους.
Εντούτοις, και σε κάθε περίπτωση, διεθνής νομιμότητα δίχως, παράλληλα, τον απόλυτο συνδυασμό του σεβασμού των βασικών αρχών του δικαίου και της δυναμικής εφαρμογής των κανόνων του δεν μπορεί να υπάρξει. Και τούτο γιατί, όπως θέλουμε να πιστεύουμε, το μόνο έλλογο όν στον πλανήτη, όπως καθημερινώς αποδεικνύεται δυστυχώς στην πράξη, δεν μπορεί να στηρίζεται σε μεθόδους αυτορύθμισης του έντονου παρορμιτισμού του (βλ. για την περίπτωση τα καταστροφικά αποτελέσματα της Φουκουσίμα). Οφείλει να τιθασεύσει όχι τη φύση του αλλά τον απόλυτο εγωισμό που γενετικά τον διακατέχει και με μαθηματική αλήθεια τον οδηγεί στην καταστροφή του. Και τούτο γιατί ένα είναι σίγουρο. Ο πλανήτης Γη δεν θα καταστραφεί. Το ανθρώπινο είδος κινδυνεύει να εξαληφθεί και να εκδιωχθεί έτσι από τον μόνο γνωστό παράδεισο του Σύμπαντος. Τέλος, σεβασμός προς τη φύση ισοδυναμεί με σεβασμό στην ανώτατη θεική υπόσταση, η οποία άλλωστε τα πάντα εν σοφία εποίησε.


H ομιλία του Οικουμενικού Πατριάρχου


«Ευτυχής η ώρα της συναντήσεως πάντων ημών ενταύθα, προσκλήσει της Ελληνικής Εταιρείας Προστασίας της Φύσεως, η οποία εφέτος συμπληρώνει εξήκοντα έτη σπουδαίας περιβαλλοντικής προσφοράς. Γνωρίζομεν και παρακολουθούμεν από ετών το σπουδαίον και αξιέπαινον έργον της παλαιοτέρας περιβαλλοντικής εταιρείας της Ελλάδος, προτωποριακόν άλλωστε δια τα ελληνικά (και όχι μόνον!) δεδομένα. Το εκτιμώμεν βαθύτατα, καθ’ όσον δεν πρόκειται δι’ ερασιτεχνικάς η επιφανειακάς δραστηριότητας εντυπωσιασμού, αλλά δια συστηματικήν και εργώδη εθελοντικήν προσπάθειαν ουσιαστικών παρεμβάσεων εις κεφαλαιώδη ζητήματα αφορώντα εις την προστασίαν του περιβάλλοντος και εις την σχετικήν ευαισθητοποίησιν και εκπαίδευσιν των πολιτών. Τούτου ένεκεν, εξ άλλου, και έτυχεν η Εταιρεία αύτη τόσων μεγάλων και σπουδαίων αναγνωρίσεων, οίαι τα βραβεία της μεγαλωνύμου Ακαδημίας Αθηνών, του Συμβουλίου της Ευρώπης, του Ιδρύματος Ford κ.ο.κ. Η εκτίμησις ημών αύτη προς το έργον και την όλην προσφοράν της Ελληνικής Εταιρείας Προστασίας της Φύσεως ωδήγησεν ημάς εις την απόφασιν να αποδεχθώμεν την υπό του Διοικητικού Συμβουλίου και των Μελών αυτής ευγενώς προσφερομένην εις ημάς τιμήν, της βραβεύσεως δηλονότι των ταπεινών περιβαλλοντικών προσπαθειών ημών δια του βραβείου «Βύρων Αντίπας».
Είναι γεγονός ότι από της αναρρήσεως ημών εις τον πάνσεπτον Αποστολικόν και Πατριαρχικόν Οικουμενικόν Θρόνον της Κωνσταντινουπόλεως, μεταξύ των πρώτων προτεραιοτήτων ημών εθέσαμεν την ανάδειξιν του προβληματισμού δια την προστασίαν και διαφύλαξιν του περιβάλλοντος εις παγκόσμιον επίπεδον, ώστε να ευαισθητοποιηθή η διεθνής κοινότης μέσω των θρησκευτικών (και όχι μόνον) ηγετών της. Τούτο εξεφράσαμεν σαφώς δια πρώτην φοράν δια του Μηνύματος, το οποίον απηυθύναμεν εις την ανθρωπότητα μετά των λοιπών Αδελφών Προκαθημένων των Αυτοκεφάλων και Αυτονόμων Ορθοδόξων Εκκλησιών, ότε, κατόπιν ημετέρας προσκλήσεως, συνήλθομεν εις την ιστορικήν εκείνην πρώτην ημών Σύναξιν εν Φαναρίω, κατά Μάρτιον του 1992. Ολίγον αργότερον, κατ’ Απρίλιον του 1994, το αυτό επράξαμεν ενώπιον της ολομελείας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, προσεπιδηλώσαντες ότι «είμεθα έτοιμοι να θέσωμεν τας ισχνάς δυνάμεις ημών εις την διάθεσιν του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου δια κάθε περαιτέρω μελέτην και προσπάθειαν πανευρωπαϊκής αντιμετωπίσεως του οικολογικού προβλήματος». Συνεπείς εις την τοιαύτην ημών τοποθέτησιν, ηξιώθημεν παρά Θεού να συγκαλέσωμεν, εν συνεργασία μεθ’ υπεροχικών προσωπικοτήτων της παγκοσμίου σκηνής, οκτώ Διεθνή Θρησκευτικά - Επιστημονικά – Περιβαλλοντικά Συμπόσια εν πλω, προς εξέτασιν άλλων εκάστην φοράν επόψεων του περιβαλλοντικού προβλήματος. Κατά την διάρκειαν του περί την Αδριατικήν Θάλασσαν τοιούτου Συμποσίου τον Ιούνιον του 2002, είχομεν την ευκαιρίαν να συνυπογράψωμεν μετά του τότε Πάπα Ιωάννου Παύλου B' την γνωστήν «Διακήρυξιν της Βενετίας», συστρατεύσαντες Παλαιάν και Νέαν Ρώμην εις τον υπέρ του φυσικού περιβάλλοντος ιερόν αγώνα. Επίσης, και αριθμόν ετησίων Οικολογικών και Περιβαλλοντικών Σεμιναρίων ηξιώθημεν να συγκαλέσωμεν εις την γεραράν Θεολογικήν Σχολήν της Χάλκης, την εισέτι, δυστυχώς, κεκλεισμένην, παρά τας δαψιλείς περί επαναλειτουργίας της υποσχέσεις των αρμοδίων αρχών, ενώ, προς τούτοις, τακτικώς απευθύνομεν Μηνύματα Πατριαρχικά, επ’ ευκαιρία τόσον της Παγκοσμίου Ημέρας του Περιβάλλοντος (5ης Ιουνίου), όσον και της ημετέρας Ημέρας Προσευχής υπέρ της Προστασίας του Φυσικού Περιβάλλοντος (1ης Σεπτεμβρίου). Εννοείται, ότι και ενδιαμέσεως και μέχρι σήμερον, ευκαίρως ακαίρως, δεν παύομεν να ομιλούμεν, να κρούωμεν κώδωνας κινδύνου, να αφυπνίζωμεν, να παρακαλούμεν, να διαμαρτυρώμεθα ενίοτε, να διακηρύσσωμεν μεγάλη τη φωνή ότι είναι εντολή Θεού η διατήρησις της οικολογικής ισορροπίας!


Το όλον ενδιαφέρον ημών δια το περιβάλλον δεν υπαγορεύεται από διάθεσιν εκκοσμικεύσεως του θρησκευτικού βιώματος, ούτε απορρέει από τάσιν ειδωλοποιήσεως της Φύσεως, όπως ατυχώς συμβαίνει με μερικούς οικολόγους, αλλ’ έχει ισχυρά αγιογραφικά και θεολογικά θεμέλια. Εδράζεται εις το θέλημα του Θεού! Εις την πίστιν ημών ότι το περιβάλλον και ολόκληρος ο φυσικός κόσμος, έμβιος και μη, είναι έργον του Θεού «καλόν λίαν», ο δε άνθρωπος, ο βασιλεύς της Δημιουργίας, αφού έλαβε παρά του Δημιουργού εντολήν «εργάζεσθαι και φυλάττειν» τον εγκόσμιον Παράδεισον, εις τον οποίον αρχικώς ετοποθετήθη, χρεωστεί και σήμερον, και εις το μέλλον, να εργάζεται και να διαφυλάσση τον περιβάλλοντα ημάς φυσικόν κόσμον, κατάλληλον δια να ζη εντός αυτού τόσον ο ίδιος και τα λοιπά έμβια όντα, όσον και αι επόμεναι γενεαί των ανθρώπων και των λοιπών εμβίων όντων, ήτοι κόσμον καθαρόν, υγιεινόν, παραγωγικόν, αειφόρον και ωραίον! Η γη, η θάλασσα, η ατμόσφαιρα και όλα όσα ευρίσκονται εν αυτοίς, πρέπει να είναι εις κατάστασιν σύμφωνον με τας υπό του Δημιουργού τεθείσας προϋποθέσεις και λειτουργίας και όχι εις παρά φύσιν κατάστασιν, προκειμένου η ζωή να διασφαλίζεται και η όλη Δημιουργία να λειτουργή ως πράγματι Κόσμος - κόσμημα. Εν τούτω η ευθύνη του ανθρώπου είναι τεραστία.


Ευχαριστούμεν θερμότατα τον Πρόεδρον κ. Νικόλαον Πέτρου και το κατ’ αυτόν Διοικητικόν Συμβούλιον της Εταιρείας δια την ευγενή απόφασίν των να απονείμουν εις την Μετριότητα ημών το βραβείον «Βύρων Αντίπας 2011». Το βραβείον αυτό θα αποτελή μίαν ακόμη υπενθύμισιν εις ημάς δια την επιτέλεσιν του δια την προστασίαν της φύσεως καθήκοντος ημών. Ευλογούμεν το έργον της Εταιρείας, συγχαίροντες επί τη 60η αυτής καλλικάρπω αμφιετηρίδι, και ευχόμεθα και εν τοις εφεξής, εις έτη πολλά, «περισσεύειν μάλλον»!

6/28/2011

Ο ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΔΕΛΦΩΝ

Ρεπορτάζ - φωτογραφίες: Νικόλαος Μαγγίνας

Τα εγκαίνια της έκθεσης «Λατρεία και Προσκυνήματα μετά την Άλωση μέσα από τις Συλλογές του Μουσείου Μπενάκη», που πραγματοποιείται στο Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Κέντρο Δελφών, τέλεσε σήμερα το πρωί ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, παρουσία του υφυπουργού Πολιτισμού Γιώργου Νικητιάδη, της Γενικής Γραμματέως του Υπουργίου Πολιτισμού Λίνας Μενδώνη, της εκπροσώπου του Μουσείου Μπενάκη Ειρήνης Γερουλάνου, της Προέδρου του Ευρωπαϊκού Πολιτιστικού Κέντρου Καθηγήτριας Ελένης Γλύκατζη-Αρβελέρ και πλήθους προσωπικοτήτων των γραμμάτων και των τεχνών. Παρόντες και οι ιεράρχες Περγάμου Ιωάννης, Ίμβρου και Τενέδου Κύριλλος, Σάμου και Ικαρίας Ευσέβιος, Φωκίδος Αθηναγόρας και Θηβών και Λεβαδείας Γεώργιος.
Στην έκθεση, που αποτελεί προπομπό διεθνούς συμποσίου με θέμα «Το Βυζάντιο στην ιστορική συνέχεια», παρουσιάζονται εικόνες και λειτουργικά αντικείμενα μεταβυζαντινής περιόδου.

«Η τέχνη είναι η μόνη δραστηριότητα του ανθρώπου που ούτε σκοτώνει, ούτε λερώνει» είπε στον σύντομο χαιρετισμό της η καθηγήτρια Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ η οποία, μεταξύ άλλων, αναφέρθηκε στη σημασία του έργου και της προσφοράς του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου που φέτος συμπληρώνει 50 χρόνια ιεροσύνης και 20 χρόνια στον Πατριαρχικό Θρόνο.







Στην ομιλία του ο Οικουμενικός Πατριάρχης είπε μεταξύ άλλων:
«Αντιλαμβανόμενοι την αναφοράν του ονόματος του Βυζαντίου εις το θέμα του υμετέρου Συμποσίου ως αναφοράν και εις την πόλιν, την ευρυτέρως γνωστήν ως πόλιν του Κωνσταντίνου, αλλά και εις την σημασίαν αυτής εις την εξέλιξιν της βυζαντινής αυτοκρατορίας και την προσφοράν ταύτης εις την οικουμένην, της οποίας απετέλει κατά κοινήν ομολογίαν την καρδίαν και τους οφθαλμούς, θεωρούμεν και εαυτούς αποτελούντας ιστορικήν συνέχειαν του Βυζαντίου, καθόσον το Βυζάντιον υπάρχει μέχρι της σήμερον έδρα της Μητρός Αγίας του Χριστού Μεγάλης Εκκλησίας της Κωνσταντινουπόλεως, του Οικουμενικού ημών Πατριαρχείου.
Άλλωστε, αποτελεί γεγονός ευαπόδεικτον και αποδεκτόν υφ' απάντων των επιστημόνων και μελετητών η μεγίστη συμβολή του Οικουμενικού Πατριαρχείου εις την διαμόρφωσιν της πνευματικής προσωπικότητος και της πολιτιστικής ταυτότητος του Βυζαντίου, ήτις φέρει την ανεξίτηλον σφραγίδα επιφανών πατριαρχών και διαπρεπών ιεραρχών του Οικουμενικού Θρόνου, λογίων κληρικών, ακαταπονήτων ιεραποστόλων, θεοκινήτων υμνογράφων και αγιογράφων, καλλιφώνων μελωδών και ταπεινών μοναχών.




Εάν οι πολιτικοί και διοικητικοί θεσμοί απετέλουν δια το Βυζάντιον την κεφαλήν, τους οφθαλμούς και τα ώτα, τας χείρας και τους πόδας αυτού, το Οικουμενικόν Πατριαρχείον απετέλει την ψυχήν, ήτις και παρέμεινε ζώσα παρά τας επελθούσας ιστορικάς αλλαγάς αλλά και παρά τας ποικιλομόρφους δυσκολίας ας αντιμετώπισε και τας ανυπολογίστους θυσίας ας υπέστη.
Η ψυχή αύτη συνέβαλε και εις την ιστορικήν συνέχειαν του Βυζαντίου τόσον εις τον χώρον εις τον οποίον είχε μεγαλουργήσει όσον και εκτός αυτού κατ' ανατολήν και δύσιν.
Δαπανώσα θυσιαστικώς τον εαυτόν της η Εκκλησία της Κωνσταντινουπόλεως ανέλαβε την διατήρησιν της παιδείας, την διαφύλαξιν της ιστορίας και της γλώσσης του Γένους, την προστασίαν και ανάπτυξιν των τεχνών. Υπό τας πτέρυγας αυτής ανήπτον τον πυρσόν της γνώσεως σχολαί περιφανείς ως η Μεγάλη του Γένους Σχολή, η Πατμιάς, η Αθωνιάς και πλείσται άλλαι, διατηρούσαι αναλλοίωτον την παράδοσιν των περιφήμων σχολών του Βυζαντίου.


Την ιστορικήν συνέχειαν του Βυζαντίου υπηρετεί όμως και σήμερον η Μήτηρ Αγία του Χριστού Εκκλησία φυλάττουσα και ορθοτομούσα τον λόγον της αληθείας, εργαζομένη νυκτός και ημέρας υπέρ του ανά την οικουμένην ποιμνίου της και θύουσα και την ψυχήν αυτής υπέρ τούτου, στοιχούσα τη ιερά παραδόσει των αγίων Πατέρων, συντηρούσα και ανακαινίζουσα ιερούς ναούς, παλαιούς και νεωτέρους, άπτουσα λύχνον εις τους από δεκαετιών αλειτουργήτους ιερούς ναούς εις Μικράν Ασίαν, Πόντον, Καππαδοκίαν και Θράκην, μεταδιδούσα ποικιλοτρόπως την ψυχήν του Βυζαντίου εις άπαντα τα μήκη και τα πλάτη της υφηλίου δια των κατά τόπους Ιερών Μητροπόλεων των ανηκουσών εις την πνευματικήν αυτής δικαιοδοσίαν, ουδέποτε όμως διεκδικούσα δόξαν ανθρωπίνην δι' εαυτήν, έχουσα βαθυτάτην συναίσθησιν ότι «ουκ έστιν εκ του κόσμου τούτου», αλλά υπάρχει εν αυτώ δια να διακονή τον κόσμον και τον άνθρωπον.
Και ο Πατριάρχης κατέληξε:
Δια τοιούτων προβληματισμών αντιμετωπίζομεν το θέμα του Διεθνούς Συμποσίου• έχοντες δε την βεβαιότητα ότι εκ των εισηγήσεων θα προέλθουν πλείσται όσαι απαντήσεις εις το ερώτημα του υμετέρου Συμποσίου «Ποιά υπήρξε η συνέχεια της λαμπρής Βυζαντινής Αυτοκρατορίας», επιδαψιλεύομεν εις υμάς ολοθύμως τας πατρικάς ημών ευχάς και Πατριαρχικάς ευλογίας δια την επιτυχή διεξαγωγήν των εργασιών αυτού, και συγχαίρομεν πάσι τοις συντελεσταίς, εν οις πρώτη τυγχάνει η Ελλογιμωτάτη κ. Ελένη Γλυκατζή-Αρβελέρ, η και εκδαπανήσασα την ζωήν αυτής εις την μελέτην και την προβολήν του Βυζαντίου».


Ο ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΣΤΗΝ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗ ΚΗΦΙΣΙΑΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΓΟΥΛΑΝΔΡΗ


φωτογραφίες: Νικόλαος Μαγγίνας

Χθες βράδυ, ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος επισκέφθηκε το Επισκοπείο της Ι. Μητροπόλεως Κηφισίας, Αμαρουσίου και Ωρωπού.

Τον Πατριάρχη Βαρθολομαίο υποδέχθηκαν ο Μητροπολίτης Κηφισίας Κύριλλος, ο Δήμαρχος Κηφισιάς Νικόλαος Χιωτάκης με αντιπροσωπεία των Μελών του Δημοτικού Συμβουλίου, κληρικοί της Μητροπόλεως και πολύς κόσμος.

Ο Πατριάρχης προσκύνησε στο παρεκκλήσι του Επισκοπείου, που τιμάται στο όνομα του Προφήτου Ηλιού, και εν συνεχεία εις ανάμνησιν της επισκέψεώς του, φύτεψε ένα δένδρο ελιάς στο προαύλιο του Επισκοπείου.

Ο Μητροπολίτης Κύριλλος καλωσόρισε τον Οικουμενικό Πατριάρχη στην έδρα της Ιεράς Μητροπόλεως, τον ξενάγησε στους χώρους του Επισκοπείου και παρουσίασε σε Αυτόν τους υπαλλήλους της Μητροπόλεως. Ακολούθησε ανταλλαγή δώρων.


Νωρίτερα ο Οικουμενικός Πατριάρχης επισκέφθηκε το Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας όπου πραγματοποιήθηκε εορτασμός για τα 10 χρόνια λειτουργίας του Κέντρου Γαία και για το Διεθνές Έτος Δασών που είναι το 2011.

Τον Οικουμενικό Πατριάρχη υποδέχθηκε στην είσοδο του Μουσείου η πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου Νίκη Γουλανδρή και αμέσως μετά στο προαύλιο του Μουσείου, πραγματοποιήθηκε συναυλία της Καμεράτα, Ορχήστρας Φίλων της Μουσικής, που ερμήνευσε τις Τέσσερις εποχές του Βιβάλντι.

Η Νίκη Γουλανδρή προσφωνώντας τον Πατριάρχη υπογράμμισε την σημασία του ρόλου του στο ζήτημα του περιβάλλοντος και τον ευχαρίστησε θερμά για τις ενέργειες που κάνει.

Ο ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΕΠΙΤΙΜΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΙΜΒΡΙΩΝ

φωτογραφίες: Νικόλαος Μαγγίνας
ρεπορτάζ: Νίκος Παπαχρήστου

Εμφανώς συγκινημένος ο Οικουμενικός Πατριαρχης Βαρθολομαίος απευθύνθηκε χθες το απόγευμα στους Ιμβριώτες νέους που κατοικούν στην Αθήνα.
Σε εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στο Σύλλογο Ιμβρίων της Νέας Σμύρνης ο Πατριάρχης μίλησε για την Ίμβρο των παιδικών του χρόνων, για την Ίμβρο στην οποία χειροτονήθηκε ιερέας, για την πατρίδα του την Ίμβρο και τα αρώματά της. Πολλές φορές «κόμπιασε», έκανε μικρές παύσεις. Συγκινήθηκε. «Σας ζητώ συγνώμη για τη συγκίνησή μου» είπε σε κάποιο σημείο της ομιλίας, «αλλά με την Ίμβρο μας είμαι παθιασμένος, έχω πάθος. Είμαι ψυχή τε και σώματι Ίμβριος». Ο Οικουμενικός Πατριάρχης προέτρεψε τους νέους με καταγωγή από την Ίμβρο να επισκέπτονται το νησί των γονιών τους. «Χρειαζόμαστε τη δική σας βοήθεια, τη δική σας συμβολή».


Συγκίνηση για την Ίμβρο

"Σας φέρνομε από την Πόλι των ονείρων και από την Ίμβρο μας την πικραμένη, μύρα αγάπης πολλής και χαιρετίσματα πολλά, λουσμένα στο φως της Ιστορίας και των παραδόσεων του Γένους μας. Σας φέρνομε ασπασμούς εγκάρδιους πασπαλισμένους με θαλασσομύρωτη αλισάχνη ιμβριώτικη. Σας φέρνομε ευλογίες της Παμμακαρίστου – της Υπερμάχου Στρατηγού μας και αγίασμα θρύλων ιερών που έθρεψαν επί αιώνες την ψυχή των πατέρων μας. Σας φέρνομε φως από το πάντοτε ολοφώτεινο Φανάρι της Ορθοδοξίας και της αρχοντιάς της Ρωμιοσύνης και ταπεινά αγριολούλουδα από τα ρημαγμένα χωράφια του νησιού μας. Σας φέρνομε δακρυποτισμένο αντίδωρο από μοναχολειτουργιές σε ταπεινά εξωκκλήσια της πατρίδος, όπου οι παπάδες λειτουργώντας μνημονεύουν όλα τα ξερριζωμένα παιδιά της Ίμβρου, τα σκορπισμένα ως τις άκρες του κόσμου. Σας φέρνομε την καρδιά μας και την ψυχή μας, να σας τα χαρίσωμε, γιατί δεν έχομε κάτι πιο πολύτιμο να σας προσφέρωμε" είπε ο Οικουμενικός Πατριάρχης απευθυνόμενος στους νέους με καταγωγή από την Ίμβρο.

"Ίσως κανένας από σας δεν έχει γεννηθή στην Ίμβρο των Θρακικών Σποράδων, στο «Ουράνιο Νησί» όπως την ονομάζουν οι Τούρκοι (αυτό σημαίνει Γκιοκτσέαντα). Κι όμως είσθε παιδιά της Ίμβρου! Ζείτε στην Αθήνα, την πόλι με την οποία η ιστορία της Ίμβρου είναι άρρηκτα συνδεδεμένη από αρχαιοτάτων χρόνων. Το 494 π.Χ. εγκαταστάθηκαν στο νησί μας Αθηναίοι κληρούχοι και ίδρυσαν την πόλιν των, τον «Δήμον Αθηναίων τον εν Ίμβρω», στην θέσι του σημερινού Κάστρου. Είναι χαρακτηριστικόν ότι ο ποταμός της Ίμβρου ονομάζεται Ιλισσός, όπως και ο γνωστός σας ομώνυμος ποταμός των Αθηνών" ανέφερε ο Οικουμενικός Πατριάρχης ακολουθώντας μαζί με τα νέα παιδιά, που με προσοχή τον άκουγαν, την διαδρομή της Ίμβρου στο χρόνο.

"Θα σας μίλησαν (σ.σ. οι γονείς σας) για τις παραδόσεις μας, τα ήθη και τα έθιμά μας, που πρέπει να τα κρατήσετε και σεις και να τα παραδώσετε στα δικά σας παιδιά αργότερα. Για τα ωραία χωριά της, για τα όμορφα τοπία της, για την πικρή ιστορία της των τελευταίων δεκαετιών, για τη βάναυση αλλοίωση της εικόνος της, για τις ανήκουστες αδικίες που υπέστη και υφίσταται μαζί με την Τένεδο, για τις συνθήκες κάτω από τις οποίες αναγκάσθηκαν εκείνοι να ξερριζωθούν και να έλθουν εδώ και σε άλλα μέρη της Ελλάδος ή άλλοι να πορευθούν στα πέρατα του κόσμου: Δυτική Ευρώπη, Αμερική, Αυστραλία, ακόμη και Αφρική. Κρατήστε τα όλα καλά στα βάθη της ψυχής σας και στο κέντρο της καρδιάς σας να έχετε πάντοτε την πληγωμένη Μητέρα Ίμβρο!" σημείωσε ο Οικουμενικός Πατριάρχης.

"Είναι χρέος μας να αγωνιζόμαστε για τα ανθρώπινα δικαιώματά μας"

"Δεν γνωρίζουμε αν την έχετε όλοι επισκεφθή την Ίμβρο. Οι περισσότεροι ίσως να το έχετε κάμει. Όσοι δεν έχετε έλθει να έλθετε τώρα το καλοκαίρι. Αντί να κάνετε τις διακοπές σας κάπου αλλού, να τις κάνετε στην Ίμβρο. Και εσείς θα χαρήτε πολύ, και θα δώσετε στους εκεί χαρά πολλή! Ελάτε να γεμίσουν τα πνευμόνια σας από το καθαρό οξυγόνο του βορειοανατολικού Αιγαίου. Να δήτε την νύκτα τα άστρα μέσα στον καθαρό ιμβριώτικο ουρανό. Να κολυμβήσετε στον Κέφαλο κι όσοι τους αρέσει να κάμουν εκεί ακόμα και σέρφιγκ! Να περπατήσετε στην εξοχή, να πιήτε δροσερό νερό στη Σπηλιά, να προσκυνήσετε στα εξωκκλήσια μας, πολλά από τα οποία έχουν ήδη αναστηλωθή χάρις εις το ανύστακτο ενδιαφέρον και τη στοργή του Μητροπολίτου μας κ. Κυρίλλου που απόψε είναι μαζί μας. Προσφάτως μάλιστα εκάμαμε τα Θυρανοίξια ενός ακόμη απ’ αυτά, του Τιμίου Προδρόμου του Μυρσινιώτη στο Κάστρο. Να δήτε τους τάφους των προγόνων σας, ν’ ανάψετε ένα κερί και να πήτε δυό λόγια προσευχής για τις ψυχές των. Ελάτε να δήτε το γενικώτερο έργο που κάνει ο καλός και άξιος ποιμενάρχης των νησιών ο Δεσπότης μας Κύριλλος, που είναι Ίμβριος κι αυτός. Ελάτε να γιορτάσετε το Δεκαπενταύγουστο και τα Εννιάμερα της Παναγίας, να στολίσετε με την δροσιά της νεότητός σας τη γιορτή! Και ο Πατριάρχης επισκέπτεται τακτικά την Ίμβρο. Το αισθανόμεθα ψυχική ανάγκη να κάνουμε ένα προσκύνημα στη γενέθλια γη κάθε τόσο. Στην τελευταία μάλιστα επίσκεψι εκάναμε και δύο χειροτονίες. Ενός πρεσβυτέρου και ενός διακόνου. Και έχομε έννοια και επιθυμία μεγάλη να ανοίξουμε ξανά ένα ρωμαίικο σχολείο στο νησί, πιθανόν στα Αγρίδια, όπου και κτήριο υπάρχει κατάλληλο, και από πολλές πλευρές εξυπηρετεί καλλίτερα. Έτσι, τα λίγα παιδιά μας να έχουν το δικό τους σχολείο, να μαθαίνουν την γλώσσα μας και τις παραδόσεις μας. Δεν είναι πολύ εύκολο, αλλά θα το παλέψομε. Άλλωστε είναι χρέος μας να αγωνιζώμαστε για τα ανθρώπινα δικαιώματά μας με κάθε νόμιμο τρόπο και μέσο" συνέχισε ιδιαίτερα συγκινημένος ο Πατριάρχης.

"Η Ίμβρος είναι ο βράχος της υπομονής μας"

«Η Ίμβρος είναι μια ολόκληρη ιστορία, πνοή αιώνων... Ίμβρος είναι το φως του Αιγαίου και τα φωτεινά πρόσωπα των Ρωμιών», είπε ένας καλός Ίμβριος, ο Καθηγητής Δεληκωνσταντής. Η Ίμβρος είναι ο βράχος της υπομονής μας, θα προσθέσωμε εμείς, και το όνειρο της ελπίδος μας! Είναι το σκίρτημα της καρδιάς μας και η αγάπη της ψυχής μας! Έτσι να τη νιώθετε πάντοτε! Και συσπειρωμένοι εδώ γύρω από τον Σύλλογό μας να ζήτε το άρωμά της και ν’ αγωνίζεσθε για τα δίκαιά της" προέτρεψε ο Πατριάρχης τα νέα παιδιά.

"Αυτό που θέλουμε από σας εμείς οι μεγαλύτεροι είναι να αγαπάτε την Ίμβρο, να την πονάτε, να την φροντίζετε, να την σκέπτεσθε και να την επισκέπτεσθε" είπε ο Οικουμενικός Πατριάρχης και συνέχισε: "Όσο ζούμε εμείς οι μεγαλύτεροι, να προσπαθήτε να μαθαίνετε από μας το γλωσσικό ιδίωμα του νησιού μας. Για να μη ξεχασθή, για να μη χαθή. Δεν είναι ντροπή να μιλούμε ιμβριώτικα εμείς οι Ίμβριοι! Είναι χρέος μας να διατηρήσουμε τη γλώσσα των προγόνων μας, η οποία έχει και τόσες αρχαίες Ελληνικές λέξεις. Να αποκτήσετε και να διαβάζετε το Γλωσσάρι της Ίμβρου του μακαρίτη διδασκάλου Κώστα Ξεινού. Να παρακαλήτε και να προκαλήτε τους ηλικιωμένους να σας μιλούν ιμβριώτικα, νιμπριώτ κα! Κι αν θέλετε να μάθετε περισσότερα για τον τόπο μας να διαβάσετε τη διδακτορική διατριβή του Αγριδιανού Μητροπολίτη Φιλαδελφείας Μελίτωνος για την Ίμβρο. Και να ξεφυλλίζετε τους δύο τόμους του Περιοδικού «Ίμβρος» που αξιεπαίνως επανεξέδωσε η Εταιρία Μελέτης Ίμβρου και Τενέδου προ εξαετίας, γιατί είχε προ πολλού εξαντληθή και ήταν δυσεύρετο. Όποιος από μας το έχει στην προσωπική του βιβλιοθήκη έχει ένα θησαυρό. Να διαβάζετε εκεί τα σπουδαία κύρια άρθρα του μακαρίτη Σπόρου, τα λαογραφικά και ιστορικά του Αλεξάνδρου Ζαφειριάδη, τα άρθρα των εκπαιδευτικών της Ίμβρου, την κοινωνική κίνησι. Και μην πήτε: Και τι με μέλλει εμένα τι γινόταν τότε; Διαβάζοντας εκείνο το σπουδαίο περιοδικό μας, θα αγαπήσετε πιο πολύ το νησί μας. Κάνοντας σύγκρισι του τότε με το σήμερα, θα το πονέσετε περισσότερο. Είναι η ιστορία μας, είναι οι ρίζες μας. Και, μόνο τα δένδρα που έχουν βαθειές ρίζες, αντέχουν στους αέρηδες και στις θύελλες και στις καταιγίδες".

Τιμητικές διακρίσεις

Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης του συλλόγου Ιμβρίων της Νέας Σμύρνης τιμήθηκαν προσωπικότητες που με το έργο τους προέβαλλαν την Ίμβρο, μεταξύ των οποίων τον Γιώργο Νταλάρα, τον καθηγητή Γιάννη Βαλυνάκη, πρώην υπουργό και την βουλευτή Έλσα Παπαδημητρίου. Παρόντες στην εκδήλωση ο Αντιπρόεδρος της Ιεράς Συνόδου, Μητροπολίτης Σάμου και Ικαρίας Ευσέβιος, ο επιχώριος Μητροπολίτης Νέας Σμύρνης Συμεών, ο Μητροπολίτης Περγάμου Ιωάννης, Ακαδημαϊκός καθώς και δεκάδες νέοι με καταγωγή από την Ίβρο.

Ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος ανακηρύχθηκε επίτιμος Πρόεδρος του Συλλόγου Ιμβρίων, ο οποίος αποδεχόμενος την τιμητική διάκριση δήλωσε "έχω επισκεφθεί πολλές χώρες, μου έχουν απονείμει πολλές τιμητικές διακρίσεις, μεταξύ των οποίων την υψηλότερη τιμητική διάκριση του Αμερικάνικου Κογκρέσου. Η τιμή όμως που μου κάνατε είναι η σημαντικότερη από όλες".


Πριν από τον Οικουμενικό Πατριάρχη το λόγο είχε ο μητροπολίτης Ίμβρου Κύριλλος που με στεντόρεια φωνή μίλησε για την Ίμβρο του σήμερα και τους λιγοστούς ομογενείς που έχουν μείνει εκεί και φυλάττουν Θερμοπύλες.

«Οι καρδιές των Ιμβρίων δεν μαυρίζουν εύκολα γιατί μέσα στις καρδιές τους θα παραμένει πάντοτε αναμμένη η λαμπάδα της πίστεως την οποία άναψαν οι γονείς μας. Και αν την λαμπάδα της πίστεως άναψαν οι γονείς μας και οι δάσκαλοι μας, την αγάπη μας για την πατρίδα μας την έχει φυτέψει ο ίδιος ο Θεός. Και ότι φυτεύει ο Θεός οι άνθρωποι δεν μπορούν να το ξεριζώσουν. Μπορούν οι άνθρωποι να μας γκρεμίζουν τα σπίτια, μπορούν οι άνθρωποι να μας κλείνουν τα σχολεία, μπορούν οι άνθρωποι να μας απαγορεύουν να κάνουμε τον σταυρό μας, την αγάπη μας όμως προς την πατρίδα μας κανένας δεν μπορεί να ξεριζώσει.

Και κανένας, κανένας, κανένας δεν μπορεί να μας απαγορεύσει να κάνουμε ορθόδοξα τον σταυρό μας. Και εμείς στην Ίμβρο θα κάνουμε τον σταυρό μας, θα επισκευάζουμε τα σπίτια μας, θα επισκευάζουμε τα εκκλησάκια μας και θα λειτουργούμε τα εκκλησάκια μας και αυτό θα είναι το μεγάλο μήνυμα το οποίο θα απευθύνουμε προς πάσα κατεύθυνση. Ότι εμείς εκεί στην Ίμβρο δεν αποφασίσαμε να εγκαταλείψουμε τις Θερμοπύλες μας. Δεν αποφασίσαμε να εγκαταλείψουμε την Ίμβρο μας. Πάντοτε θα ελπίζουμε, θα υπομένουμε και θα σας περιμένουμε εκεί για ζείτε εκεί την Ιμβριώτικη αρετή της απλότητας.
Και πιστεύω ότι η μεγαλύτερη κατάρα είναι ο εγωισμός και η έπαρση. Και όπου υπάρχει η έπαρση δεν υπάρχει χώρος για τον Θεό».

6/27/2011

Ο ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΣΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΣΥΝΟΔΟ ΝΕΟΛΑΙΑΣ ΣΤΗΝ ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ



Στην ειδική εκδήλωση της Παγκόσμιας Συνόδου Νεολαίας, παρουσία 250 νέων ηλικίας 12 έως 17 ετών από την Ελλάδα και το εξωτερικό, που πραγματοποιήθηκε σήμερα στην Ολομέλεια της Βουλής των Ελλήνων μίλησε ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος.
Στην εκδήλωση αυτή, που έγινε στο πλαίσιο των Παγκόσμιων Αγώνων Special Olympics, που διεξάγονται στην Αθήνα μέχρι τις 4 Ιουλίου 2011, μίλησαν επίσης ο Πρωθυπουργός Γ. Παπανδρέου, ο Πρόεδρος της Βουλής Φ. Πετσάλνικος, η Υφυπουργός Παιδείας, Δια βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων Ε. Χριστοφιλοπούλου, ο Υφυπουργός Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης Χ. Αηδόνης, η Πρόεδρος των Special Olympics Hellas Γ. Δεσποτοπούλου, ο Πρόεδρος της Διεθνούς Επιτροπής Special Olympics T. Shriver και δύο μέλη της Παγκόσμιας Συνόδου Νεολαίας.
Κατά τη διάρκεια αυτής της ειδικής εκδήλωσης υπογράφηκε από τον Πρόεδρο της Βουλής η Διακήρυξη για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Διανοητική Αναπηρία.

Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος μίλησε ως ακολούθως:

Εξοχώτατε κύριε Πρωθυπουργέ,
Εξοχώτατε κ. Πρόεδρε της Βουλής των Ελλήνων,
Εξοχώτατοι,
Αξιότιμε κύριε Πρόεδρε των Διεθνών Special Olympics
Ερίτιμος κυρία Πρόεδρε των Special Olympics των Αθηνών,
Αγαπητοί συμπαρόντες.

Με πολλήν συγκίνησιν και χαράν χαιρετίζομεν το μέγα παγκόσμιον αθλητικόν και ανθρωπιστικόν γεγονός, το οποίον διεξάγεται εδώ εις τας κλεινάς Αθήνας, την πρωτεύουσαν πόλιν της Χώρας η οποία εχάρισεν εις την ανθρωπότητα τους Ολυμπιακούς Αγώνας, την ιδέαν του «ευ αγωνίζεσθαι» και τα μεγάλα ιδανικά της Δημοκρατίας, της αξιοπρεπείας, της ελευθερίας και της σοφίας.

Οι αρχαίοι Ολυμπιακοί αγώνες προωρίζοντο μόνον δια τον στενόν κύκλον των σωματικώς προνομιούχων και κατά τούτο, παρά το μεγαλείον των, ήσαν μονομερείς, όπως και οι κατά το 1896 αναβιώσαντες συνώνυμοί των. Ήλθεν όμως εις τας ημέρας μας η αγάπη, η οποία διηύρυνε τα όρια του Ολυμπιακού ιδεώδους και ήνοιξε τας πύλας των αγωνιστικών χώρων εις όλους, τόσον με τους Παρολυμπιακούς, όσον και με τους Special Olympics . Ειδικώτερον δια τους τελευταίους, μεγάλη είναι η κοινή πάντων ημών ευγνωμοσύνη τόσον προς την γυμνάστριαν Άνναν McGlone Burke, όσον και προς την ευγενή θυγατέρα της μεγάλης οικογενείας των Kennedy Ευνίκην Kennedy Shriver, εις την ευαισθησίαν και τον ανθρωπισμόν των οποίων οφείλεται η ιδέα της συστάσεως αυτών των ειδικών αθλητικών αγώνων και η υλοποίησίς της. Οι Special Olympics, ωραίον εφεύρημα της αγάπης, δίδουν την χαράν της συμμετοχής εις μεγάλας αθλητικάς συναντήσεις εις όσους δεν πληρούν τας προϋποθέσεις συμμετοχής εις τους συνήθεις Ολυμπιακούς ή τους Παρολυμπιακούς Αγώνας. Δηλαδή, δίδουν εις τους αθλητάς ειδικών σωματοπνευματικών καταστάσεων αυτό που ως άνθρωποι δικαιούνται, ώστε να μη υποβιβάζεται το παράπαν η ιερότης του ανθρωπίνου προσώπου των. Τούτου ένεκεν και εξ αρχής περιεβάλομεν την διοργάνωσίν των με την Πατριαρχικήν ημών ευλογίαν και εστρατεύθημεν εξ αρχής εις τας τάξεις των Εθελοντών των.


Ήτο μεγάλη χαρά δι’ ημάς να υποδεχθώμεν προ ολίγων ημερών εις το Οικουμενικόν Πατριαρχείον, εις την Κωνσταντινούπολιν, τους λαμπαδηδρόμους των Special Olympics και τους συνοδούς των. Η αγάπη της Μητρός Εκκλησίας δι’ αυτούς είναι απέραντος και κατεβλήθη προσπάθεια να το καταστήσωμεν ψηλαφητόν. Εχάρησαν πολύ και ανυποκρίτως! Είχον μάλιστα την καλωσύνην να μας χαρίσουν την δάδα της λαμπαδηδρομίας, την οποίαν και φυλάσσομεν εις τα Πατριαρχεία ως σπουδαίον κειμήλιον της αγάπης των, αλλά και ως ενθύμημα της ανάγκης δια διαρκείς αγώνας εναντίον των προκαταλήψεων, των διακρίσεων, της αναξιοπρεπείας, του κοινωνικού αποκλεισμού και της προς τον άλλον, τον οιονδήποτε άλλον, σκληρότητος. Σήμερον η φλόγα της δαδός εκείνης φωτίζει την έναρξιν των Αγώνων, αλλά και τα πρόσωπα των αθλητών, τους οποίους αναμφιβόλως συνέχει η μεγάλη χαρά της συμμετοχής. Και βεβαίως, εάν εις άλλους αγώνας ο κύριος σκοπός είναι η νίκη, εις τούτους τους αγώνας ο κύριος σκοπός είναι η συμμετοχή καθ’ εαυτήν και η κατά δύναμιν προσπάθεια. Όλοι οι συμμετέχοντες είναι a priori νικηταί. Νικηταί της ελπίδος!

Θλιβόμεθα ακούοντες παραχόρδους τινάς φωνάς ότι δήθεν οι Special Olympics χαρακτηρίζονται από «συμπονετικόν συγκρητισμόν και κολακευτικόν λαϊκισμόν που αντιμετωπίζει το άτομον με νοητικήν αναπηρίαν ως αντικείμενον οίκτου και ελέους». Προφανώς αι φωναί αυταί έχουν παρανοήσει τόσον τα κίνητρα όσον και την φιλοσοφίαν του θεσμού. Η ιστορία του μαρτυρεί ότι όχι οίκτος και έλεος, αλλά αγάπη, καθαρά αγάπη, φωτισμένη αγάπη, χριστιανική αγάπη και σεβασμός, ευρίσκονται όπισθεν των Special Olympics από της ημέρας των πρώτων οραματιστών των μέχρι σήμερον. Είναι ωραίον που η έναρξις των αγώνων παραλληλίζεται με το ταξίδι του Οδυσσέως. Αλήθεια, πού ο οίκτος και το έλεος εις το ταξίδι του Οδυσσέως; Ο Οδυσσεύς, λοιπόν, και όταν απέμεινε με εν τραυματισμένον πλοίον και ολίγους αδυνάμους συντρόφους, είχε θάρρος και αποφασιστικότητα, αλλά και καλήν συνεργασίαν με τους συντρόφους του. Οι Special Olympics πρέπει να διακρίνωνται και από τα τρία αυτά στοιχεία: Θάρρος - Αποφασιστικότητα – Συντροφικότητα, τα οποία, παρεμπιπτόντως, είναι και σπουδαίαι χριστιανικαί αρεταί.


Ο Χριστιανός λαμβάνει θάρρος από τον Θεόν, θαρρεί εις την βοήθειαν του Θεού και δεν απογοητεύεται από τας οιασδήποτε δυσκολίας. Είναι αποφασιστικός εις το αγαθόν και η αγάπη τον οδηγεί εις την καλήν σχέσιν με τον άλλον, εις την συνεργασίαν, την συντροφικότητα, την κατίσχυσιν του «ημείς» επί του «εγώ». Οι Special Olympics να αναδείξουν σπουδαίως την δύναμιν της ανθρωπίνης ψυχής και να αποβούν ένα ωραίον ταξίδι δι’ όλους τους αθλητάς, που θα τους οδηγήση εις την Ιθάκην της αυτοεκτιμήσεως, της ηθικής ικανοποιήσεως, της χαράς και της αγάπης. Από όλον τον κόσμον συναγμένα τόσα χαρούμενα πρόσωπα, ωραΐζουν το Καλλιμάρμαρον, τας Αθήνας, την Ελλάδα όλην, η οποία με ανοικτήν αγκάλην τα υπεδέχθη. Η Κωνσταντινούπολις, η Μητέρα Εκκλησία, το Οικουμενικόν Πατριαρχείον και ο Πατριάρχης προσωπικώς, συγχαίρομεν και ευλογούμεν και προσευχόμεθα δι’ όλους τους αθλητάς, καθώς και δια τους ευγενείς διοργανωτάς των Αγώνων, τους εθελοντάς, τους καλλιτέχνας, τους χορηγούς και όσους παντοιοτρόπως συνέβαλον δια την διοργάνωσιν και θα συμβάλουν εις την διεξαγωγήν των αγώνων. Προσέτι εκφράζομεν την βαθείαν ικανοποίησιν ημών διότι η εις Αθήνας διοργάνωσις των Special Olympics δίδει την καλήν ευκαιρίαν εις ημάς πάντας να παραστώμεν μάρτυρες της υπογραφής, ενώπιον τοσούτων εκλεκτών επισήμων παρισταμένων, σπουδαίας Διακηρύξεως υπέρ των Ατόμων με Διανοητικήν Αναπηρίαν. Ευχόμεθα αι αρχαί και τα σημεία της Διακηρύξεως ταύτης να εύρουν ευρυτάτην παγκοσμίως απήχησιν, επί κατισχύσει της αγάπης.

Σας ευχαριστούμεν θερμώς.

Ο ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΟΝ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟ Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ

Ρεπορτάζ - φωτογραφίες: Νικόλαος Μαγγίνας

Σε θερμό κλίμα πραγματοποιήθηκε σήμερα το πρωί η συνάντηση του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου με τον Πρωθυπουργό Γιώργο Παπανδρέου στην Βουλή. Υποδεχόμενος ο κ. Παπανδρέου τον Προκαθήμενο της Ορθοδοξίας αναφέρθηκε στο δύσκολο αγώνα του Πατριαρχείου, ο οποίος αποτελεί πηγή έμπνευσης σε μια περίοδο που η Ελλάδα δίνει το δικό της αγώνα.

«Μας εμπνέει και ο δικός σας αγώνας, δύσκολος, παντοτινός. Ένας αγώνας που δεν είναι μόνο για το Οικουμενικό Πατριαρχείο αλλά για ολόκληρη της Ορθοδοξία. Ένας αγώνας για τα δίκαια της Ορθοδοξίας. Αλλά βεβαίως και ένας αγώνας που κάνετε για την συνεργασία των πολιτισμών, των λαών, όπως βεβαίως και για τη μεγάλη υπόθεση της κλιματικής αλλαγής. Μας εμπνέετε με τους δικούς σας αγώνες και τις προσπάθειες σας», είπε ο Πρωθυπουργός και συνέχισε: «Είμαστε πάντα κοντά σας. Και αυτές τις στιγμές η παρουσία σας εδώ στην Ελλάδα δίνει σε όλους μας τη δύναμη που χρειαζόμαστε να κάνουμε και εμείς ένα πολύ δύσκολο αγώνα, να φύγει η Ελλάδα από την κρίση στην οποία βρίσκεται για να μπορέσει να ευημερήσει ο Ελληνικός λαός».



Απαντώντας ο Οικουμενικός Πατριάρχης ευχαρίστησε τον Πρωθυπουργό για τη θερμή υποδοχή που επεφύλαξε στον ίδιο και την συνοδεία του, τους Μητροπολίτες Περγάμου Ιωάννη και Ίμβρου και Τενέδου Κύριλλο.


«Ήρθαμε μαζί με τους εν Χριστώ αδελφούς για τους Special Olympics εδώ αλλά όχι μόνο. Ήταν μια ευκαιρία να επικοινωνήσουμε και πάλι με την προσφιλή εξοχότητά σας και τον ελληνικό λαό ευρύτερα, με τους καλούς συνεργάτες σας και να φέρουμε την ευλογία και την στοργή της Μητρός Εκκλησίας της Κωνσταντινουπόλεως προς τον Ελληνικό λαό, ο οποίος όπως είπατε ήδη διέρχεται δύσκολες ημέρες. Η ευχή και η προσευχή μας είναι κοντά σας. Είπα και χθες στο Δημαρχείο του Αμαρουσίου ότι περάσαμε ως Γένος δυσκολότερες ημέρες κάτω από δυσκολότερες συνθήκες και όμως ανταπεξήλθαμε, τα βγάλαμε πέρα. Εύχομαι και αυτή την φορά ο Ελληνικός λαός με εθνική ομοψυχία κάτω από την ηγεσία της Κυβερνήσεως του, υπό την Προεδρία της Εξοχότητός σας, να μπορέσει - όπως λέμε στην λαϊκή γλώσσα - να περάσει το ποτάμι. Εμείς θα είμαστε πάντοτε κοντά σας με την προσευχή μας» είπε ο Οικουμενικός Πατριάρχης και συνέχισε: «Και από την άλλη πλευρά εμείς ευχαριστούμε ως Οικουμενικό Πατριαρχείο την Ελληνική Κυβέρνηση για τη διαρκή μέριμνα και στοργή της για τα προβλήματα του Πατριαρχείου, για τα προβλήματα της εν Τουρκίας Ομογενείας, για την εκπλήρωση της Οικουμενικής αποστολής του Πατριαρχείου μας προς πάσα κατεύθυνση. Και στο θέμα των διαθρησκειακών διαλόγων και στο θέμα των περιβαλλοντικών προσπαθειών μας αισθανόμεθα ότι έχουμε πάντοτε την υποστήριξη και την βοήθειά σας και είμαστε ευγνώμονες γι’ αυτό».




Παρόντες στη συνάντηση του Οικουμενικού Πατριάρχη με τον Πρωθυπουργό ήταν και ο υπουργός Εξωτερικών Σταύρος Λαμπρινίδης, ο υφυπουργός Εξωτερικών Δημήτρης Δόλλης και η υφυπουργός Παιδείας Εύη Χριστοφιλοπούλου.