ὑπό
Μητροπολίτου πρ. Χαλκηδόνος Ἀθανασίου
«Ἡ τύφλα στά μάτια εἶναι σπάνιο, στήν τέχνη σύνηθες»
A. Schmidt
Ὡς γνωστόν εἰς τήν οὕτω καλουμένην "κορωνίδα" τῆς Δημιουργίας, τό μυστηριῶδες ἐτοῦτο κατασκεύασμα, ἀποδίδονται οἱ τίτλοι: Sapiens, Faber, Ludens, Erectus, Empathicus, Oeconomicus, Technologicus, Deus, ἀλλά καί Pecus (ὡς ἀπεκάλει ὁ διαπρεπής φιλόλογος καί ποιητής Δ. Παπακωνσταντίνου "ἐνίους" εἰς τήν Μ. Γ. Σχολήν χαριεντιζόμενος).
Συγχρόνως ὅμως καί ἕτεροι κολακευτικοί ἤ κνήθοντες τήν ἀκοήν χαρακτηρισμοί, ὡς λεβεντάνθρωποι, ὀμορφάνθρωποι, "φορηταί βιβλιοθῆκαι", ὡς ὁ Ἡλιουπόλεως Γεννάδιος, ὑπεράνθρωποι, ἀλλά καί ἀπάνθρωποι, μισητικοί (Μπακιρτζῆς) δοξομανεῖς, "τελεβίζια-μανεῖς", γλαυκόμορφοι κ.ἄ.
Ἐδῶ θά ἀσχοληθῶμεν μόνον μέ τούς ὑπερανθρώπους, τουτέστιν τούς καλλιτέχνας, τούς "ἀνωνύμους τούτους (πολλάκις) ἐκτελεστάς τοῦ γενικῶς ἰσχύοντος" (Hauser). Διότι οὗτοι, καίτοι οὐχί σπανίως sui generis, τυγχάνουν ἀνώτεροι τῶν ἄλλων, ἀνήκοντες εἰς μίαν διαφορετικήν σφαῖραν τῆς Δημιουργίας, τῆς φαντασίας καί βιωτῆς. Ἀπευθύνονται εἰς τά ὄμματα, τά ὦτα καί λοιπά ὄργανα τοῦ ἀνθρώπου, καί δή οὐχί μόνον εἰς τόν νοῦν ἀλλά καί εἰς τήν καρδίαν, ὁδηγοῦντες τούς ἀνθρώπους πλησιέστερον ἀλλήλων, τούς χαροποιοῦν, ἐμβάλλουν εἰς στοχασμούς, προβληματίζουν, χρησιμοποιοῦντες ποικίλας ἐκφραστικάς γλώσσας εἰς τά κοσμικά καί τά θρησκευτικά των ἔργα μέ διαφορετικούς ρυθμολογικούς χαρακτῆρας, ὅπως εἰς τόν εὐρωπαϊκόν χῶρον κατά τήν ἀρχαιότητα, τόν μεσαίωνα καί τούς νεωτέρους χρόνους. Παραδείγματα συνιστοῦν ἡ κλασσική τεχνοτροπία, ἡ βυζαντινή, ἡ ρωμανική, ἡ γοτθική, τῆς ἀναγεννήσεως, τοῦ Barock, καί τῶν νεωτάτων χρόνων, μέχρι τῆς μοντέρνας καί μεταμοντέρνας ἐποχῆς, ὡς τοῦ ρεαλισμοῦ, τοῦ ἰμπρεσιονισμοῦ, τοῦ ἐξπρεσιονισμοῦ, τοῦ συμβολισμοῦ, τῆς κηλιδογραφίας (taschismus), τοῦ ναϊβισμοῦ, τοῦ κονστρουκτιβισμοῦ, τῆς art nouveau, τῆς ἀφαιρέσεως, τοῦ σουρεαλισμοῦ, τοῦ ψυχεδελισμοῦ, τοῦ hyperviedism κ.ἄ.